‘Belastingparadijs’ niet meer? Rutte begint naar links te leunen bij de Nederlandse verkiezingen

‘Belastingparadijs’ niet meer? Rutte begint naar links te leunen bij de Nederlandse verkiezingen

20 maart 2021 0 Door Indignatie redactie

In de vroege ochtenduren van 5 oktober 2018 lichtte de telefoon van premier Mark Rutte op met een sms: “Mark ben je wakker? Ik moet met je praten.” Het was Paul Polman, de toenmalige CEO van Unilever Plc.

Polman vertelde het Algemeen Dagblad enige tijd later dat hij die tekst had gestuurd omdat hij Rutte wilde vertellen over een besluit van het Engels-Nederlandse bedrijf voor persoonlijke verzorgingsproducten voordat het openbaar werd gemaakt. Unilever maakte die dag bekend dat het de plannen om zijn hoofdkantoor in Nederland te consolideren, liet varen en in plaats daarvan naar Londen ging.

Voor Rutte, die veel politiek kapitaal had uitgegeven om het bedrijf te lokken – inclusief een enorm impopulair plan om de dividendbelasting van het land af te schaffen – was het besluit van Unilever een klap in het gezicht. Het vormde de weg voor een verschuiving in zijn relatie met het bedrijfsleven – een die zich afspeelt in zijn campagne voor herverkiezing op 17 maart.

Binnen enkele weken na de aankondiging van Unilever besloot Rutte de dividendbelasting intact te laten, wat het begin markeerde van een lichte kanteling naar links voor zijn rechts-van-centrum VVD-partij. Zijn herverkiezingsplatform wil nu “belastingontduiking en ongewenste belastingregelingen die bedrijven gebruiken om belasting te ontwijken” voorkomen en stelt een hogere vennootschapsbelasting voor. Sommigen zien de uitwijking naar links als een politiek onderlegde zet van de 54-jarige leider die vrijwel zeker een vierde ambtstermijn zal winnen, een die hem de langstzittende premier in de Nederlandse geschiedenis zal maken.

“Rutte heeft een zesde zintuig voor hoe hij zich op cruciale momenten moet gedragen en wanneer hij van koers moet veranderen”, zegt Peter Kanne, senior adviseur bij het stembureau I&O Research. Uit het onderzoek van de enquêteur blijkt dat Nederlanders al een paar jaar naar links gaan als het gaat om sociaaleconomische kwesties.

Lees ook:  Het maakt niet uit hoe de president het draait, de Trump-economie gaat kapot

Zakelijk vriendelijk

Hoewel Nederland bekend staat als bedrijfsvriendelijk – waardoor het een van de winnaars is van de Brexit-uittocht uit het VK – heeft Rutte het groeiende sentiment in het land aangegrepen dat bedrijven niet genoeg teruggeven. Na de Unilever-saga bevestigde oliegigant Royal Dutch Shell Plc in 2019 mediaberichten dat het geen inkomstenbelasting betaalde in Nederland en vorig jaar werd onthuld dat reis-e-commercebedrijf Booking.com BV , dat bijna geen Nederlandse belasting betaalt, ontving tijdens de pandemie miljoenen euro’s aan staatssteun.

Hoewel de pandemie – waarbij nachtelijke uitgaansverboden rellen in het land uitlokken – het grootste probleem is voor kiezers en hen ertoe heeft aangezet zich ‘rond de vlag’ te verzamelen, zei Kanne, maken zakelijke aangelegenheden steeds meer deel uit van het politieke gesprek.

“Mensen accepteren niet meer dat bedrijven alleen leven voor hun aandeelhouders”, zegt Hans Vijlbrief, lid van de sociaal-liberale D66-partij en vice-minister van Financiën verantwoordelijk voor belastingzaken. “Als ze hun belasting moeten betalen, doen bedrijven dat ook. Mensen zien dat bedrijven of een rockband Nederland gebruiken om belasting te ontduiken. Mensen willen niet meer in zo’n land wonen. ”

Alle Nederlandse partijen willen hogere vennootschapsbelastingen, laten hun platforms zien. De VVD-partij van Rutte wil 3,5 miljard euro (4,2 miljard dollar) meer ophalen bij bedrijven, terwijl PvdA maar liefst 40 miljard euro in de gaten houdt.

Abonneer u nu op onze gratis elektronische nieuwsbrief INDIGNATIE-nieuws klik hier om te registreren



Lees ook:  NL wil geen coronabonds, dan maar andere pressie: een EU-herstelfonds

‘Belastingparadijs’

Nederlanders hebben een van de laagste vennootschapsbelastingen van de Europese Unie en worden vanuit het blok onderzocht omdat ze een doorstroomland zijn – of zelfs een belastingparadijs. Het vennootschapsbelastingtarief van het land is 25% voor winsten boven de 200.000 euro.

Volgens het Tax Justice Network staat Nederland op de vierde plaats op het gebied van belastingontduiking door multinationals, achter de Britse Maagdeneilanden, Kaaimaneilanden en Bermuda. Bedrijven van Google van Alphabet Inc. tot Uber Technologies Inc. hebben via Nederland transacties uitgevoerd vanwege het gunstige belastingregime.

“Sinds de financiële crisis betalen bedrijven minder belasting terwijl openbare diensten worden gemarginaliseerd”, zei Bart Snels , parlementslid van de Groene Partij. “Nederland blijft een belastingparadijs.”

De zaken zijn aan het veranderen, met name met een bronbelasting op royalty’s die in januari van kracht werd en in het standpunt van het land over belastingaangelegenheden bij de OESO en de EU: van belemmerend naar coöperatief, aldus Arjan Lejour, hoogleraar Belastingen en overheidsfinanciën aan Tilburg University en Jan van de Streek, hoogleraar Belastingrecht aan de Universiteit Leiden .

Toch vragen oppositiepolitici zich af hoever Rutte zal gaan om Nederland van zijn reputatie als belastingparadijs te ontdoen.

Partijen als de VVD “zullen er alles aan doen om te laten lijken dat ze grote veranderingen willen doorvoeren, maar in feite doen ze niet veel”, zei Henk Nijboer , Kamerlid en fiscalist bij de PvdA in een interview. Mahir Alkaya van de socialistische partij voegde eraan toe dat “ze in woorden hebben gehandeld, maar slechts zeer kleine stappen hebben gezet.”

‘Twilight Zone’

De partij van Rutte zegt altijd geprobeerd te hebben belastingontduikers aan te pakken en ontkent dat er een grote verschuiving in haar standpunt heeft plaatsgevonden.

Lees ook:  Trump beweert dat COVID-19 'weggaat' dankzij een 'kudde mentaliteit'

“Ik besta 10 jaar en we hebben het continu over eerlijke belastingen gehad”, zegt Kamerlid Helma Lodders en fiscalist van de VVD. De uitdaging is om belastingontwijking tegen te gaan, met behoud van een goed ondernemingsklimaat.

Als Nederland serieus bezig is met het aanscherpen van zijn belastingstelsel, moet het meer doen, zeggen Van der Streek en Lejour. Het heeft een bronbelasting nodig voor dividenden, een van de grootste geldstromen uit het land; de aftrekopties voor bedrijven moeten verminderen; aandringen op meer transparantie en heronderhandelen over enkele bilaterale belastingakkoorden, zeiden ze.

Partijen als de VVD “zullen er alles aan doen om te laten lijken dat ze grote veranderingen willen doorvoeren, maar in feite doen ze niet veel”, zei Henk Nijboer , Kamerlid en fiscalist bij de PvdA in een interview. Mahir Alkaya van de socialistische partij voegde eraan toe dat “ze in woorden hebben gehandeld, maar slechts zeer kleine stappen hebben gezet.”

‘Twilight Zone’

De partij van Rutte zegt altijd geprobeerd te hebben belastingontduikers aan te pakken en ontkent dat er een grote verschuiving in haar standpunt heeft plaatsgevonden.

“Ik besta 10 jaar en we hebben het continu over eerlijke belastingen gehad”, zegt Kamerlid Helma Lodders en fiscalist van de VVD. De uitdaging is om belastingontwijking tegen te gaan, met behoud van een goed ondernemingsklimaat.

Als Nederland serieus bezig is met het aanscherpen van zijn belastingstelsel, moet het meer doen, zeggen Van der Streek en Lejour. Het heeft een bronbelasting nodig voor dividenden, een van de grootste geldstromen uit het land; de aftrekopties voor bedrijven moeten verminderen; aandringen op meer transparantie en heronderhandelen over enkele bilaterale belastingakkoorden, zeiden ze.



Comments

comments