
De NAVO-top, die dinsdag en woensdag in Den Haag plaatsvond, zal de geschiedenis ingaan als een mijlpaal in de afglijding van de imperialistische mogendheden naar een derde wereldoorlog. De 31 leden van ’s werelds machtigste militaire alliantie bereikten overeenstemming over de meest uitgebreide herbewapening van Europa sinds de Tweede Wereldoorlog.
NAVO In plaats van de huidige 2 procent willen ze binnen uiterlijk 10 jaar 5 procent van het bbp aan oorlogsdoeleinden besteden: 3,5 procent aan puur militaire uitgaven zoals troepen en wapens, en nog eens 1,5 procent aan uitgebreide maatregelen zoals cybersecurity, infrastructuur en de bouw van kazernes. In plaats van 1,5 biljoen dollar in 2024 zou de NAVO dan 2,8 biljoen dollar aan militaire doeleinden besteden, zonder rekening te houden met groei en inflatie. Dat is meer dan de totale jaarlijkse economische output van Canada of Italië.
De verhoging van de militaire uitgaven wordt enerzijds gerechtvaardigd door de druk van de VS, die momenteel meer aan militaire doeleinden uitgeeft dan alle andere NAVO-leden samen, en er al lang op aandringt dat zij een groter deel van de uitgaven voor hun rekening nemen. Anderzijds dient de “langetermijndreiging die Rusland vormt voor de Euro-Atlantische veiligheid en de aanhoudende dreiging van terrorisme”, zoals vermeld in de topverklaring, als een andere rechtvaardiging.
Beide verdoezelen de diepere oorzaken van het misbruik van steeds grotere delen van de hulpbronnen van de samenleving voor vernietiging en uitroeiing. De top vond plaats te midden van escalerende oorlogen waarvoor de NAVO verantwoordelijk is.
Slechts enkele dagen voor de top lanceerden Israël en de VS een aanval op Iran, in strijd met het internationaal recht. Hierbij werden tientallen militaire leiders, politici en wetenschappers vermoord, talloze burgers gedood en militaire en nucleaire installaties vernietigd. Maar hoewel de Europeanen niet eens van tevoren waren geraadpleegd, vierden ze de barbaarse aanval.
NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte schreef in een privébericht aan de Amerikaanse president Donald Trump: “Gefeliciteerd en bedankt voor uw daadkrachtige optreden in Iran, dat was werkelijk buitengewoon en iets wat niemand anders durfde te doen. Het maakt ons allemaal veiliger.” Trump publiceerde het bericht direct op zijn socialemediakanaal. De Israëlische genocide in Gaza, die onverminderd voortduurt, wordt ook gesteund door NAVO-leden.
De Europese mogendheden – met name de zogenaamde E3: Duitsland, Frankrijk en Groot-Brittannië – zijn vastbesloten de oorlog tegen Rusland koste wat kost voort te zetten, zelfs nu Oekraïne militair en financieel uitgeput is. Een belangrijk deel van de voorbereidingen op de top was erop gericht de VS aan boord te houden en te voorkomen dat Trump zich uit de oorlog terugtrok en over de hoofden van de Europeanen heen een akkoord met Poetin bereikte.
In werkelijkheid is het niet Rusland dat Europa bedreigt, maar juist andersom. De gestage opmars van de NAVO in Oost-Europa en de voormalige Sovjet-Unie lokte de reactionaire Russische invasie van Oekraïne uit. Poetin had altijd gewaarschuwd dat de integratie van het land, met zijn 2000 kilometer lange grens met Rusland, in de NAVO een rode lijn was die hij niet zou tolereren.
Het agressieve oorlogsbeleid van de VS en de Europeanen verergert ook de conflicten binnen de NAVO zelf. Trump legt strafheffingen op aan zijn Europese “partners” en dreigt hen met de annexatie van Groenland. Ze bewapenen zich niet om hem een plezier te doen, maar om militair op eigen benen te staan en hun imperialistische belangen onafhankelijk na te streven – desnoods zelfs tegen de VS.
De top in Den Haag was een crisistop en mogelijk de laatste in zijn soort. Kosten noch moeite werden gespaard om dit te verdoezelen en een abrupte onderbreking te voorkomen. Zo’n 9.000 deelnemers, waaronder 45 staatshoofden en regeringsleiders en evenveel ministers van Buitenlandse Zaken en Defensie, woonden een bijeenkomst bij die in wezen beperkt bleef tot een diner met de koning en – uit respect voor Trump – een werksessie van tweeënhalf uur. Kosten: € 183 miljoen. Grote delen van Den Haag waren afgezet.
Rutte vleide de aspirant-dictator Trump met onderdanige woorden waar zelfs een Byzantijnse hoveling van zou blozen. Hij prees hem niet alleen voor zijn aanval op Iran, maar schreef ook:
Jullie vliegen vanavond weer richting een groot succes in Den Haag. Het was niet makkelijk, maar we hebben ze allemaal op 5 procent gezet!
Donald, je hebt ons naar een heel, heel belangrijk moment gebracht voor Amerika, Europa en de wereld. Je zult iets bereiken wat geen enkele Amerikaanse president in decennia voor elkaar heeft gekregen.
Europa gaat een GROTE prijs betalen, en dat is ook terecht, en het zal jouw overwinning zijn.
De slotverklaring van de top was beperkt tot vijf korte paragrafen. In 2023 in Vilnius waren dat er 90, en in 2024 in Washington 44. Het doel was om openlijke meningsverschillen te voorkomen of dat Trump tijdens de terugvlucht opnieuw van gedachten zou veranderen.
De Verklaring bevestigt “onze ijzersterke toewijding aan collectieve verdediging, zoals vastgelegd in Artikel 5 van het Verdrag van Washington”, dat Trump tijdens zijn vlucht naar de top in twijfel had getrokken.
Er was echter geen steunverklaring voor Oekraïne van de NAVO, noch werd er melding gemaakt van de toetreding van Oekraïne tot de NAVO. Een jaar geleden stelde de Washington Declaratie: “De toekomst van Oekraïne ligt in de NAVO.” De Haagse Declaratie stelt nu: “Bondgenoten [d.w.z. individuele lidstaten en niet de NAVO als geheel] bevestigen hun blijvende soevereine verplichtingen om Oekraïne te steunen, wiens veiligheid bijdraagt aan de onze.”
De verhoging van de militaire uitgaven tot 5 procent, wat voor veel Europese landen een verdrievoudiging van hun budgetten betekent, zet felle sociale aanvallen en klassenstrijd op de agenda. Die zullen bepalen of de oorlogszuchtigen zegevieren of dat de arbeidersklasse de overhand krijgt.
Duitsland, dat financiële armslag heeft dankzij een lage schuldratio van 63 procent, probeert dit enigszins te benutten door massaal nieuwe leningen aan te gaan. De regering heeft een begrotingsplan gepresenteerd dat ernaar streeft de doelstelling van 5 procent in slechts vijf jaar te halen.
Maar andere landen, die al zwaar in de schulden zitten, hebben deze mogelijkheid niet. Het Verenigd Koninkrijk en Spanje, met een schuldratio van 100 procent, België met 105 procent en Frankrijk met 113 procent, hebben nog geen financieringsplannen gepresenteerd. Zij zullen veel sneller en meedogenlozer moeten bezuinigen op sociale uitgaven om de NAVO-doelstelling te halen.
De Spaanse premier Pedro Sánchez weigerde aanvankelijk akkoord te gaan met de doelstelling van 5 procent, maar gaf toe nadat Trump hem had berispt en Rutte hem vervolgens een compromis aanbood waarmee hij zijn gezicht kon redden.




